آن که به خانواده اش بدی کند ، امیدی به او نیست

ترجمه کلمه به کلمه :

• مَنْ : هر کس
• أَسَاءَ : بد کند ، بدی کند
• إِلَى أَهْلِهِ : به خانواده‌اش
• لَمْ یَتَّصِلْ بِهِ : به او وصل نمی‌شود ، به او نمی‌رسد
• تَأْمِیلٌ : آرزو ، امید ، آمال

شریعت اسلام ، خانواده را بنیان اساسیِ جامعه و مهدِ تربیت انسان‌ها می‌داند . تعاملات درون خانوادگی ، شاخصی مهم برای ارزیابی کمال ایمانی و سجایای اخلاقی فرد محسوب می‌شود . آموزه‌های دینی مکرراً بر تکریم اعضای خانواده ، اظهار مودت و احسان به آنان تأکید ورزیده‌اند .

لَمْ یَتَّصِلْ بِهِ تَأْمِیلٌ ، این بخش از حدیث ، حاوی هشداری جدی است که می‌تواند به چندین وجه تفسیر شود :

• محرومیت از کامیابی دنیوی : فردی که در کانون خانواده ، آرامش و امنیت را سلب می‌کند ، خود نیز از سعادت و آرامش حقیقی بی‌بهره می‌ماند . چه بسا آرزوهای دنیوی او ، مانند پیشرفت شغلی ، موفقیت مالی یا حتی سلامت جسمانی ، تحت تأثیر کدورت‌های خانوادگی قرار گیرد و به دلیل فقدان حمایتی پایدار و فقدان آرامش فکری ، مسیر تحقق آن‌ها دشوار گردد .
• محرومیت از دعای خیر : بدرفتاری با خانواده ، ممکن است فرد را از دعای خیر و برکت آن‌ها ، به ویژه والدین ، محروم سازد . دعای خیر ، به مثابه نیرویی معنوی ، در گشایش امور و تحقق آمال نقش بسزایی دارد .
• محرومیت از توفیقات الهی : نیکوکاری به بندگان خدا ، خصوصاً نزدیک‌ترین افراد زندگی ، یکی از طرق جلب رضایت و یاری حق تعالی است . فردی که حقوق خانواده‌اش را پاس نمی‌دارد ، ممکن است از عنایات ویژه الهی برای نیل به آرزوهایش محروم شود .
• عدم شکوفایی استعدادها : محیط خانواده ، بستر اولیه و اصلی رشد و تعالی انسان است . اگر این بستر آلوده به بدرفتاری باشد ، اعضای آن ، از جمله خود فرد ، نمی‌توانند به کمال استعدادها و آرزوهای خود دست یابند و امکان تحقق آن‌ها از میان می‌رود .

این حدیث حکیمانه ، ما را متوجه این حقیقت می‌سازد که سعادت و موفقیت پایدار ، از کانون گرم و امن خانواده سرچشمه می‌گیرد . چنانچه قصد داریم در مسیر زندگی به اهداف و آرزوهای خویش دست یابیم ، باید با سلوکی نیکو ، سرشار از مهر و احترام ، محیطی آرام و مطمئن برای اعضای خانواده خود فراهم آوریم . این مهم ، نه تنها به صلاح خانواده است ، بلکه کلید گشایش بسیاری از مشکلات و راه رسیدن به کامیابی‌های فردی ما نیز محسوب می‌شود .

این حدیث شریف را به صورت دیگری نیز میتوان معنی کرد که لَمْ یَتَّصِلْ بِهِ تَأْمِیلٌ در این تفسیر به این صورت ترجمه می شود .

• کسی که به خانواده‌اش بدی کند ، هیچ امیدی به او نمی‌رسد
• کسی که به خانواده خود ستم روا دارد ، هرگز به رستگاری امید نخواهد برد
• هر که به خویشان خود بدی کند ، ناامیدی سرانجام اوست