ترجمه کلمه به کلمه :
- اَلْمَکْرُ : حیله ، مکر
- لُؤْمٌ : پستی ، فرومایگی ، دنائت ، رذالت
- اَلْخَدِیعَهُ : فریب ، نیرنگ ، خدعه
- شُؤْمٌ : بدیمنی ، نحوست ، آثار منفی و نامبارکی ، شوم ، پیامد ناخوشایند
مَکر پَست، و خُدعه شؤم است | غررالحکم و دررالکلم
این حدیث شریف با بیانی کوتاه و حکیمانه، به نکوهش دو صفت ناپسند اخلاقی یعنی مکر و خُدعه میپردازد. در بخش نخست، مکر را بهعنوان رفتاری برخاسته از لؤم و فرومایگی معرفی می کند؛ بدین معنا که انسان کریم و بزرگمنش هرگز برای رسیدن به اهداف خود به حیله و نیرنگ متوسل نمیشود.
در ادامه، خُدعه (فریب) با واژهٔ شُؤم توصیف میشود؛ یعنی رفتاری که ذاتاً بدفرجام و همراه با آثار منفی فردی و اجتماعی است. فریب ممکن است در ظاهر سودی زودگذر داشته باشد، اما در نهایت موجب بیاعتمادی، سقوط اخلاقی و پیامدهای زیانبار در دنیا و آخرت خواهد شد.
