ترجمه کلمه به کلمه :
- اَلاِحْتِکَارُ : احتکار ، حبس مال به طمع گران شدن
- رَذِیلَهٌ : صفت پست ، خصلت ناپسند ، ویژگی اخلاقی زشت
فراتر از یک تخلف اقتصادی
این حدیث کوتاه اما پرمغز، با تعبیری روشن و صریح، جایگاه اخلاقی احتکار را تبیین میکند و آن را در شمار رذایل اخلاقی قرار میدهد. واژه رذیله در ادبیات اخلاق اسلامی به صفاتی اطلاق میشود که موجب سقوط معنوی انسان و اختلال در روابط سالم اجتماعی میگردد.
احتکار تنها یک تخلف اقتصادی نیست، بلکه رفتاری است که ریشه در خودخواهی، حرص و بیاعتنایی به حقوق دیگران دارد. محتکر با نگهداشتن کالاهای مورد نیاز مردم و ایجاد کمبود مصنوعی، جامعه را در تنگنا قرار میدهد و از فشار و نیاز عمومی برای سود شخصی بهرهبرداری میکند. از اینرو، این عمل نهتنها با عدالت اجتماعی ناسازگار است، بلکه با روح تعاون، همدلی و مسئولیتپذیری انسانی نیز تعارض دارد.
این حدیث با قرار دادن احتکار در زمره رذایل اخلاقی، به این نکته توجه میدهد که مبارزه با احتکار صرفاً وظیفه قوانین و ساختارهای اقتصادی نیست، بلکه پیش از آن، نیازمند اصلاح نگرش و تهذیب اخلاق فردی است. جامعهای که در آن فضایل اخلاقی جایگزین رذایل شود، از بسیاری از آسیبهای اقتصادی و اجتماعی در امان خواهد بود.
