ترجمه کلمه به کلمه :
- اِلْتَوُوا : پیچ و تاب خورید ، در میدان نبرد انعطاف و تحرک لازم را داشته باشید
- فِی أَطْرَافِ : در نوکها ، سرها ، لبهها
- اَلرِّمَاحِ : نیزهها
- فَإِنَّهُ : زیرا آن ، پس بیگمان آن
- أَمْوَرُ : در اینجا به معناى چرخش و حرکت سریعى است که مانع اصابت نیزه شود
- لِلْأَسِنَّهِ : برای نیزهها ، در برابر سرنیزهها
چابکی در میدان نبرد
در این کلام نورانی ، امام علیه السلام توصیهای نیرومند و دقیق درباره شیوه دفاع در میدان نبرد را بیان میفرمایند.
در برابر نیزههای دشمن پیچوتاب بخورید و بدن خود را اندکی مایل کنید ، زیرا این حرکت ، نیزه را منحرف کرده و ضربه دشمن را بیاثرتر میسازد.
این دستور ، نوعی تاکتیک دفاعی است که بر مهارت ، سرعت عمل و حضور ذهن رزمنده تأکید دارد. به جای ایستادن ثابت در برابر ضربه دشمن ـ که احتمال آسیب را افزایش میدهد ـ باید با انعطاف و چابکی ، مسیر حمله دشمن را برهم زد و نیزه او را از هدف دور کرد.
اما فراتر از بُعد نظامی ، این رهنمود پیام روحی و اخلاقی نیز دارد :
گاهی در زندگی نیز هجمهها و دشواریها همانند نیزههایی به سوی انسان میآیند. در چنین شرایطی ، خشک و بیحرکت ایستادن راهحل نیست ؛ بلکه باید با تدبیر ، انعطاف و حرکت درست ، مسیر ضربه را منحرف کرد و از آسیب رها شد. بدین ترتیب ، انعطافپذیری و عقلانیت ، ابزارهایی هستند که انسان را از سختیها عبور میدهند.
این حدیث شریف ، ترکیبی از تعلیم نظامی ، مهارت رفتاری و حکمت اخلاقی است ؛ هم شیوه دفاع در میدان نبرد را میآموزد و هم راه درست رویارویی با مشکلات را.
